در میزگرد تخصصی «علم در خدمت غذا، سلامت و محیطزیست؛ رویکرد صلح و توسعه آینده» مطرح شد؛
عضو هیئت علمی گیاهپزشکی و رئیس مرکز پژوهشی کنترل بیولوژیک آفات و بیماریهای گیاهی دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران: حفاظت از محیطزیست مانع تولید نیست، بلکه شرط بنیادین پایداری غذاست
به گزارش روابط عمومی دانشکدگان، عضو هیئت علمی گیاهپزشکی و رئیس مرکز پژوهشی کنترل بیولوژیک آفات و بیماریهای گیاهی دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران در میزگرد تخصصی «علم در خدمت غذا، سلامت و محیطزیست؛ رویکرد صلح و توسعه آینده» با تأکید بر اینکه امنیت غذایی صرفاً در چارچوب آب، خاک و فناوری خلاصه نمیشود، تصریح کرد که حفاظت از محیطزیست نهتنها در تقابل با تولید غذا قرار ندارد، بلکه پیششرط قطعی تداوم و پایداری تولید محصولات غذایی است و این پارادایم باید در سیاستگذاریهای کلان کشور حاکم شود.
احمد عاشوری در میزگرد تخصصی «علم در خدمت غذا، سلامت و محیطزیست؛ رویکرد صلح و توسعه آینده» با بیان اینکه مباحث علمی این حوزه باید به طرح مسائل کاربردی و قابل استفاده برای جامعه منجر شود، اظهار کرد: اگر قرار باشد این مباحث در سطح تصمیمگیریهای کلان کشور مطرح شود، باید فراتر از تکرار موضوعاتی مانند بحران آب، گرمایش اقلیمی، آلودگی محیطزیست و مصرف سموم حرکت کنیم و به عوامل کمتر مورد توجه در امنیت غذایی بپردازیم.

وی با اشاره به نقش اکوسیستمهای طبیعی در تأمین غذا افزود: پیش از دخالت گسترده انسان، اکوسیستمها چرخههای طبیعی خود را داشتند، اما بخشی از این چرخهها بر اثر مداخلات انسانی برهم خورده است. علم و فناوری دستاوردهای ارزشمندی برای بشر داشتهاند، اما در برخی موارد از این ظرفیتها به درستی استفاده نشده و حتی به تخریب محیطزیست منجر شده است.
عاشوری با اشاره به اهمیت گردهافشانها در تولید محصولات کشاورزی گفت: تصور کنید زنبورها و دیگر گردهافشانها از چرخه طبیعت حذف شوند؛ در چنین شرایطی بخش مهمی از تولید غذا با مشکل مواجه میشود. بسیاری از محصولات از جمله گوجهفرنگی، مغزها و شمار زیادی از میوهها به گردهافشانی وابستهاند و از این رو، حفاظت از گردهافشانها باید بخشی از برنامههای تأمین امنیت غذایی باشد.
این عضو هیئت علمی با تأکید بر اینکه نباید امنیت غذایی را صرفاً در بهینهسازی ابزارها و فناوریهای تولید خلاصه کرد، ادامه داد: باید در کنار استفاده از فناوری، با طبیعت آشتی کنیم و از مداخلات مخرب در محیطزیست بکاهیم.
وی با اشاره به وضعیت منابع آب در استان البرز و ضرورت مدیریت روانآبها بیان کرد: بخش زیادی از آبی که از طریق بارندگی در ارتفاعات و دامنههای البرز جاری میشود، به جای نفوذ در زمین و تغذیه سفرههای آب زیرزمینی، همراه با فاضلاب به پاییندست منتقل میشود. در حالی که این آب میتواند به تغذیه قناتها و چشمهها و تأمین منابع آب مناطق پاییندست کمک کند.
عاشوری با اشاره به کاهش سطح آب چاهها در برخی مناطق استان گفت: در گذشته چاههای باغهای فاتح در عمق حدود ۹۰ تا ۱۰۰ متر به آب میرسیدند، اما اکنون عمق آنها به حدود ۲۳۰ متر رسیده است. یکی از دلایل این وضعیت، تغییر در مسیر طبیعی نفوذ آب و گسترش ساختوساز در پهنههایی است که باید امکان نفوذ بارش در آنها حفظ شود.
وی افزود: وقتی بارندگی به جای نفوذ در زمین به روانآب تبدیل میشود، هم خطر سیلاب افزایش مییابد و هم خاک شسته شده و فرسایش پیدا میکند. در نهایت، این روند بر منابع آب و خاک و به دنبال آن بر امنیت غذایی اثر میگذارد.
این استاد دانشگاه با انتقاد از برخی تصمیمهای کلان در حوزه ساختوساز و توسعه زیرساختها اظهار کرد: جادهسازی، شهرسازی و برخی طرحهای عمرانی مانند سدسازی، اگر بدون توجه به ظرفیتهای طبیعی و مسیرهای نفوذ آب اجرا شوند، میتوانند به تخریب پهنههای طبیعی و تضعیف امنیت غذایی منجر شوند. در بخشهایی از مسیر دامنههای البرز تا دشتهای اطراف کرج، هشتگرد و قزوین، عرصههایی که باید محل نفوذ آب باشند، به ساختوساز و فعالیتهای صنعتی اختصاص یافتهاند.
عاشوری با بیان اینکه استفاده از فناوری به تنهایی تضمینکننده امنیت غذایی نیست، گفت: حتی میتوان گفت در برخی موارد، استفاده نادرست از فناوری امنیت غذایی را به خطر انداخته است. البته این به معنای کنار گذاشتن فناوری نیست، بلکه باید آن را هوشمندانه و متناسب با ظرفیتهای محیطزیست به کار گرفت.

وی تأکید کرد: حفاظت از محیطزیست و تولید غذا نباید دو موضوع متضاد تلقی شوند. باید این نگاه در جامعه و رسانهها تقویت شود که حفاظت از محیطزیست، مانع تولید غذا نیست، بلکه شرط پایداری تولید و تأمین امنیت غذایی در بلندمدت است.

نظر شما :