رئیس اداره امور پژوهشی و ارتباط با صنعت و جامعه دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران: با استناد به آموزههای قرآن کریم: امنیت و سلامت غذا زیربنای آرامش جامعه و پدافند غیرعامل است / هشدار نسبت به وابستگی ۹۵ درصدی صنعت طیور
به گزارش روابط عمومی دانشکدگان، عضو هیئت علمی گروه علوم دامی و رئیس اداره امور پژوهشی و ارتباط با صنعت و جامعه دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران در میزگرد تخصصی «علم در خدمت غذا، سلامت و محیطزیست؛ رویکرد صلح و توسعه آینده»، با تبیین پیوند ناگسستنی معارف قرآنی با توسعه و سلامت جامعه تصریح کرد: در آموزههای وحیانی، بهویژه در سوره مبارکه «قریش» که اطعام و امنیت پیشنیاز عبادت و بندگی پروردگار قرار گرفته و آیه شریفه «فَلْیَنظُرِ الْإِنسَانُ إِلَىٰ طَعَامِهِ» در سوره «عبس»، منشأ، سلامت و پایداری غذا به عنوان رسالت بنیادین متولیان و شاکله اصلی پدافند غیرعامل معرفی شده است. وی با هشدار جدی نسبت به وابستگی ۹۰ تا ۹۵ درصدی صنعت مرغ کشور به فناوری، نهادهها و واکسنهای وارداتی و افول ذخایر ژنتیکی بومی، خواستار تجدیدنظر بنیادین در سیاستگذاریهای امنیت زیستی و غذایی کشور شد.
آرمین توحیدی، استاد گروه علوم دامی دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران، در میزگرد تخصصی «علم در خدمت غذا، سلامت و محیطزیست؛ رویکرد صلح و توسعه آینده» با اشاره به اهمیت موضوع غذا در آموزههای دینی اظهار کرد: در سوره قریش، پس از اشاره به نعمت امنیت و اطعام، بر عبادت خداوند تأکید شده است. از این منظر، تأمین غذا و برقراری امنیت از وظایف مهم حکمرانان و متولیان جامعه است و نمیتوان جامعهای را که در تأمین غذا و امنیت با مشکل مواجه است، در مسیر مطلوب توسعه دانست.
وی با اشاره به آیه ۲۴ سوره عبس و دعوت انسان به تأمل در غذای خود افزود: توجه به غذا تنها به مصرف آن محدود نمیشود، بلکه باید به منشأ تولید، چگونگی پرورش و سلامت آن نیز توجه کرد. ایمنی و سلامت غذا یکی از ارکان مهم امنیت غذایی است.

توحیدی با بیان اینکه غذا بر سلامت جسم و روان انسان اثرگذار است، ادامه داد: صلح و آرامش تنها به نبود جنگ محدود نمیشود و آرامش درونی انسان نیز اهمیت دارد. پژوهشهای امروز درباره ارتباط تغذیه و عملکرد مغز، نشان میدهد غذایی که مصرف میکنیم میتواند بر وضعیت جسمی و روانی ما اثر بگذارد.
این استاد دانشگاه تهران در ادامه با اشاره به اهمیت پروتئین در سبد غذایی خانوار گفت: پروتئین یکی از بخشهای مهم و در عین حال گرانقیمت سبد غذایی است. بر اساس توصیههای تغذیهای مورد اشاره، نیاز روزانه یک فرد بالغ به پروتئین حدود یک گرم به ازای هر کیلوگرم وزن بدن است؛ بنابراین فردی با وزن ۷۰ کیلوگرم به حدود ۷۰ گرم پروتئین در روز نیاز دارد.
وی با بیان اینکه بخشی از پروتئین مورد نیاز باید از منابع حیوانی تأمین شود، اظهار کرد: در شرایط کنونی کشور، تأمین پروتئین حیوانی با چالشهایی روبهروست و افزایش قیمت محصولاتی مانند مرغ و گوشت، دسترسی خانوارها به این منابع غذایی را دشوارتر کرده است. به نظر میرسد با افزایش هزینههای حملونقل، این شرایط در ماههای آینده نیز دشوارتر شود.
توحیدی با تأکید بر نقش علم و فناوری در بهبود وضعیت تولید افزود: انتظار از فناوری این است که به افزایش تولید پایدار، بهبود شرایط تولید و تأمین غذای سالم کمک کند. با این حال، تحقق این اهداف به نوع نگاه و سیاستگذاری در حوزه حکمرانی غذایی نیز وابسته است.
وی با اشاره به پیوند امنیت غذایی و امنیت ملی گفت: وزیر کشاورزی آمریکا بر این موضوع تأکید کرده که امنیت غذایی همان امنیت ملی است. در گذشته نیز در کشور ما این دو موضوع در کنار یکدیگر و در چارچوب پدافند غیرعامل مورد توجه قرار میگرفتند، اما لازم است این نگاه در سیاستگذاریهای امروز نیز جدی گرفته شود.
این استاد گروه علوم دامی دانشگاه تهران در بخش دیگری از سخنانش با اشاره به نقش علم در ایجاد قدرت و وابستگی کشورها اظهار کرد: علم و فناوری در جهان صرفاً ابزار تولید دانش نیستند، بلکه میتوانند زمینهساز شکلگیری قدرت و هژمونی کشورها شوند. برای نمونه، در دهه ۱۳۴۰ شمسی یک شرکت بزرگ تولیدکننده سویا نخستین کنفرانس سویا را در دانشگاه تهران برگزار کرد و از همان زمان روندی از وابستگی در این حوزه شکل گرفت.
توحیدی با اشاره به وضعیت صنعت مرغ کشور ادامه داد: برآورد من این است که صنعت مرغ کشور در بخشهایی مانند دانش فنی، واکسن و مواد افزودنی، حدود ۹۰ تا ۹۵ درصد وابستگی دارد و بخش عمده نیازهای این صنعت از خارج تأمین میشود. این وابستگی را باید در چارچوب روندی تاریخی بررسی کرد که طی آن، الگوهای تولید و فناوری وارداتی جایگزین بخشی از ظرفیتهای بومی شدند.
وی با بیان اینکه در این روند، مرغ بومی کشور نیز به تدریج جایگاه خود را از دست داده است، گفت: مرغ بومی که در گذشته در روستاها پرورش داده میشد و بخشی از نیاز غذایی خانوارها را تأمین میکرد، به تدریج جای خود را به نژادهای صنعتی داد. اکنون برای احیای مرغ بومی با دشواریهایی مواجه هستیم و بخشی از دانش و تجربه زیسته نسلهای گذشته در این زمینه نیز از بین رفته است.
توحیدی تأکید کرد: تجربه صنعت مرغ نشان میدهد که وابستگی به فناوری و الگوهای تولید خارجی میتواند در بلندمدت ظرفیتهای بومی را تضعیف کند؛ بنابراین برای تقویت امنیت غذایی باید علاوه بر استفاده از دانش روز، به توسعه فناوری داخلی، حفظ منابع ژنتیکی و احیای دانش بومی نیز توجه شود.


نظر شما :